Niets zo verdacht als iemand die roept dat hij onmisbaar is. Franse radiozenders vragen Brussel om FM en DAB+ verplicht te stellen in elke nieuwe auto, en ze verkopen dat als een kwestie van veiligheid. Handig, want zo mag de wet regelen wat de luisteraar zelf niet meer per se wil.
De kern volgens Motorpassion: radiozenders willen dat de EU een ontvanger afdwingt in nieuwe auto's, terwijl fabrikanten juist de andere kant op bewegen. Kostenbesparing is volgens het artikel de reden dat merken de radio schrappen. Minder onderdelen, lagere productiekosten. Zo simpel is het.
De huidige EU-regel dateert uit 2020 en verplicht DAB+ alleen als er al een radio in de auto zit. Er staat nergens dat een auto überhaupt een radio moet hebben. Dat gat willen de Franse zenders dicht. Ze vragen niet om een betere radio, ze vragen om een gegarandeerd publiek.
Is die noodoproep echt om jouw veiligheid?
Voorstanders voeren aan dat radio in noodsituaties een belangrijke informatiebron is, aldus het artikel. En dat klopt ook. Bij een stroomuitval, een grote brand of een crisis waarbij het mobiele netwerk plat ligt, blijft een simpele FM-ontvanger doorpraten. Dat is een echt argument, geen verzinsel.
Alleen komt dat argument nu net uit de mond van de partij die er zelf het meeste belang bij heeft. Als de brandweer of Rijkswaterstaat had gepleit voor verplichte noodontvangst, had niemand daar iets van gezegd. Maar wanneer de radiobranche zelf roept dat radio gered moet worden, ruikt het minder naar burgerbescherming en meer naar zelfbehoud. Een goed argument, aangevoerd door de verkeerde afzender.
Want laten we eerlijk zijn. De echte reden dat radiozenders wakker liggen, is niet de volgende storm. Het is dat de gemiddelde bestuurder allang Spotify, een podcast of een eigen playlist aan heeft staan. De auto was decennialang het laatste bastion waar radio vanzelfsprekend meebrulde. Dat bastion brokkelt af, en in plaats van beter te programmeren vraagt de branche om een wettelijke stok achter de deur.
Het kinderachtige zit hem in de framing. Je verpakt je eigen omzetprobleem als een publieke veiligheidskwestie, zodat niemand tegen je durft te zijn. Wie kan er immers tegen radio bij rampen zijn? Zo dwing je een discussie in een hoek waar tegenspraak automatisch harteloos lijkt. Netjes bedacht, maar doorzichtig. Het is de reflex van een puber die zijn kamer niet opruimt en dan roept dat opa het anders niet overleeft.
Welke merken schrappen de radio nu al?
Fabrikanten wachten intussen niet op Brussel. Sommige goedkopere Citroën-uitvoeringen worden geleverd zonder radio, meldt Motorpassion. Bepaalde basisversies van de Dacia Spring gaan eveneens zonder de deur uit. Dat zijn geen toevalligheden, dat is beleid: op instapmodellen telt elke euro, en een radiomodule is een euro die je kunt weglaten.
Dacia bouwt zijn hele reputatie op weglaten wat niet strikt nodig is. De Spring is bedoeld als goedkope stadsauto, en als de koper daar bewust voor kiest, waarom zou de wet hem dan een ontvanger opdringen die hij nooit aanzet? Citroën doet in feite hetzelfde bij zijn kalere uitvoeringen. De markt maakt hier gewoon een keuze die de radiobranche niet bevalt.
En juist daar wringt het. De zenders zeggen niet: onze content is zo goed dat je hem niet wilt missen. Ze zeggen: verplicht de industrie ons erin te stoppen. Dat is het verschil tussen een product dat mensen kiezen en een product dat mensen krijgen opgelegd. Als je pas een publiek hebt wanneer de wet je erin duwt, heb je eigenlijk geen publiek.
Misschien komt er een compromis waarbij een goedkope noodontvanger verplicht wordt, los van infotainment. Dat zou de veiligheidszorg oplossen zonder de hele branche kunstmatig overeind te houden. Maar reken er niet op dat de zenders daar blij mee zijn. Een kale noodknop levert geen luisteraars en geen advertentie-inkomsten op. En dat, vermoed ik, is waar het echt om draait.
Voorlopig blijft het een fraai staaltje lobby met een veiligheidssausje. De vraag is of Brussel het doorheeft, of dat het net zo makkelijk zwicht als iedereen die bang is om tegen radio bij rampen te zijn. Zet je gordel om. En kies zelf wat er uit je speakers komt.