Lang voordat YouTube bestond, joeg een anonieme Zweed met camera's op zijn auto door een uitgestorven Stockholm. Wat volgde werd een cultverschijnsel en een raadsel dat tot vandaag niet is opgelost.
Sommige films worden legendarisch door hun budget, hun sterren of hun regisseur. En dan is er Getaway in Stockholm: geen budget om over te spreken, geen enkele bekende naam, en een regisseur die zich tot op de dag van vandaag alleen "Mr. A" laat noemen. Toch behoort deze Zweedse videoreeks tot de meest invloedrijke beelden die de autowereld ooit heeft voortgebracht.
Het idee was even simpel als roekeloos. Iemand monteerde camera's op en in een auto, reed op hoge snelheid door de straten van de Zweedse hoofdstad, en liet zich daarbij ogenschijnlijk achtervolgen door de politie. Geen montagetrucs, geen script, of dat was tenminste de belofte. De eerste film verscheen halverwege de jaren negentig en verspreidde zich via videobanden en later via bestandsdeelnetwerken als Kazaa over de hele wereld, jaren voordat "viral gaan" een begrip was.

Deel 1: een Porsche en een uitgestorven stad

De aftrap was een Porsche 911 Turbo, volgens de laatste remasters een exemplaar uit de 964-generatie, al noemen oudere bronnen hardnekkig een 930. De auto scheurt door een merkwaardig leeg Stockholm, achtervolgd door wat een burgerwagen van de politie moet voorstellen.
En daar begint meteen de controverse. Kijkers merkten al vroeg op hoe verlaten de straten en zelfs de snelwegen waren, en hoe weinig overtuigend die eerste "politieauto" oogde. De Zweedse motorlegende Patrik Fürstenhoff, beter bekend als Ghost Rider, noemde het onomwonden in scène gezet: een huurauto die zich voordeed als politiewagen, midden in de nacht op lege wegen. Of dat oordeel helemaal eerlijk is, blijft de vraag, maar het tekent de mythologie: bijna niemand wist wat echt was en wat niet.

Deel 2: het meesterwerk met de Supra en de Cosworth

Waar deel 1 vooral de toon zette, is het tweede deel het stuk dat de reeks onsterfelijk maakte. Voor het eerst waren er twéé auto's: een zwaar getunede Toyota Supra en een Ford Escort Cosworth, de rally-gebaseerde vierwielaandrijver. Getuige de beelden liep de teller van de Supra op tot voorbij de 300 km/u, dwars door een stad.
Wat deel 2 zo overtuigend maakt, is juist waar deel 1 op werd afgerekend: de politieauto's zijn hier niet meer weg te lachen. In verschillende passages komen ze op minder dan een autolengte in beeld. Er is discussie over enkele details, maar de rauwe authenticiteit van dit deel wordt zelden serieus betwist.
Voor een hele generatie petrolheads was dit de eerste keer dat ze een supercar op ware grootte, op straat, op het randje zagen bewegen, zonder Hollywood ertussen.

Franse inspiratie, Zweedse durf

De erfenis van Getaway in Stockholm is niet los te zien van een andere legende: C'était un Rendez-vous, de beruchte one-take van Claude Lelouch uit 1976, waarin een auto in één ruk door een ontwakend Parijs raast. Volgens de overlevering ontstond het hele Zweedse project uit een weddenschap, een vriend zou Mr. A hebben uitgedaagd met de woorden dat zoiets in Stockholm nooit zou lukken, omdat de politie het nooit zou toestaan. Dat bleek precies de aansporing die hij nodig had.
De reeks liep uiteindelijk jarenlang door, met latere delen waarin onder meer een mid-engine Honda NSX en zelfs helikopterbeelden opdoken. De Zweedse autoriteiten zetten een omvangrijke opsporingsoperatie op touw. Die leverde nooit iets op. De identiteit van zowel de bestuurders als de regisseur is nooit onthuld.

Waarom het blijft hangen

Je kunt Getaway in Stockholm vanuit 2026 makkelijk wegzetten als roekeloos, onverantwoord en deels in scène gezet. Dat is het waarschijnlijk ook. Maar de reeks legde iets vast dat de autowereld nadien eindeloos heeft proberen na te bootsen: het gevoel van snelheid als je er middenin zit, gefilmd zonder vangrail van montage of veiligheid.
Het is de directe voorloper van alles wat later kwam, van dashcam-cultuur tot de eindeloze onboard-video's die vandaag je tijdlijn vullen. Alleen deed een anonieme Zweed het eerst, op videoband, met een Porsche en een lege stad. En dat is precies waarom de legende blijft leven.
TagsFordPorscheToyota
Delen
Cees Gorter
Cees schrijft over klassiekers, youngtimers en automotive geschiedenis — de iconische modellen, de ontwerpers en de verhalen die de autowereld hebben gevormd.
01
Autonieuws0

Mercedes G-Klasse wil leren zwemmen volgens nieuw patent

02
Autonieuws0

Negen van de tien bestsellers in China zijn elektrisch

03
Autonieuws0

Porsche hypercar op Audi-techniek: 918-opvolger in de maak?

04
Motorsport0

Nieuwe Aston Martin krijgt 1-liter motor met 620 pk

05
Autonieuws0

GM houdt vast aan benzinetrucks én EV-eindspel

Het laatste motorsport
nieuws
hamilton

Hamilton maakt zich niet populair bij collega's tijdens VT1 in Madrid

11 sep 2026, 15:25
fia (3)

FIA roept eerste coureurs in GP van Spanje op Madring op het matje

11 sep 2026, 14:58
max-verstappen-vt1-madrid

Volledige uitslag VT1 GP Spanje | Verstappen komt nog tekort op Mercedes en Ferrari

11 sep 2026, 14:37
Verstappen FP1 Madrid, Red Bull Contentpool

Verstappen moet Mercedes en Ferrari voor zich dulden in VT1 op Madring

11 sep 2026, 14:31
george-russell-madrid-2026

Russell bevestigt gridpenalty Mercedes: 'Daar wachten we op'

11 sep 2026, 12:53
Meer op GPblog.com
Gerelateerd
Rij verder
2028-volvo-xc40 (2)Autonieuws

Vernieuwde Volvo XC40: mild-hybrid en stilletjes af van die EV-deadline

10 sep 2026, 15:57
Porsche nuvolariAutonieuws

Porsche hypercar op Audi-techniek: 918-opvolger in de maak?

11 sep 2026, 11:19
brough-superior-aston-martin-amb-002-motorcycle-fuel-tank-closeupMotorsport

Nieuwe Aston Martin krijgt 1-liter motor met 620 pk

11 sep 2026, 8:20
2019-2024-mercedes-benz-g-class-17Autonieuws

Mercedes G-Klasse wil leren zwemmen volgens nieuw patent

11 sep 2026, 14:56
NIEUWS
Alle artikelen
2019-2024-mercedes-benz-g-class-17

Mercedes G-Klasse wil leren zwemmen volgens nieuw patent

Autonieuws•
11 sep 2026, 14:56

De G-Klasse heeft sinds de jaren zeventig geleerd over rotsen te klimmen, en nu wil Mercedes hem blijkbaar ook nog leren zwemmen. Het merk heeft een patent geregistreerd voor een systeem waarmee een...

1781764629 20260618 geely e2 mid 1920x1080png 1200x675

Negen van de tien bestsellers in China zijn elektrisch

Autonieuws•
11 sep 2026, 14:33

China heeft de benzineauto niet zomaar voorbijgestreefd, het heeft hem gewoon van het podium getild. De best verkochte auto van China is inmiddels een EV. De Geely EX2 zette in augustus alle concurren...

Porsche nuvolari

Porsche hypercar op Audi-techniek: 918-opvolger in de maak?

Autonieuws•
11 sep 2026, 11:19

Porsche schrapt vijfduizend banen en droomt tegelijk van een miljoenenhypercar op Audi-techniek. Welkom in Zuffenhausen anno 2026. Volgens een rapport van Automotive News bestudeert Porsche een nieuwe...

brough-superior-aston-martin-amb-002-motorcycle-fuel-tank-closeup

Nieuwe Aston Martin krijgt 1-liter motor met 620 pk

Motorsport•
11 sep 2026, 8:20

Alsof vier wielen niet eng genoeg waren, gaat Aston Martin nu ook op twee wielen het asfalt terroriseren. De Aston Martin AMB 002 Roadster is officieel: de eerste straatlegale motorfiets van Aston Mar...

ff33846f c6c5 4ebc 9691 6e3494cfbe66 1200x800

GM houdt vast aan benzinetrucks én EV-eindspel

Autonieuws•
11 sep 2026, 7:58

Niets zegt zo veel over de elektrische toekomst als een topvrouw die je in één adem belooft dat de dikke benzinetrucks voorlopig blijven. Mary Barra, de baas van GM, geeft toe dat het bedrijf voorlop...

2028-volvo-xc40 (2)

Vernieuwde Volvo XC40: mild-hybrid en stilletjes af van die EV-deadline

Autonieuws•
10 sep 2026, 15:57

Volvo wilde eigenlijk allang geen auto's met verbrandingsmotor meer bouwen, maar geeft de XC40 nu toch zijn grootste opfrisbeurt sinds 2018. De vernieuwde Volvo XC40 debuteert als modeljaar 2028 met...

3ffb1e1d ac6e 4ecd 8adf f946c79f19d3 1200x800

Madring debuteert: het gekste stratencircuit van 2026

Motorsport•
10 sep 2026, 14:33

Een circuit dat klimt als een bergpas en bijt als een stratenparcours: welkom in Madrid. Dit weekend rijdt de Formule 1 voor het eerst op de Madring, het semi-stedelijke stratencircuit dat de Grand P...

d38defc3 c596 4ae9 ace6 dcd3df53986a 1200x800

542 nieuwe modellen in een halfjaar: BYD-topman huilt om concurrentie op Chinese automarkt

Auto-industrie•
10 sep 2026, 12:47

Als de vicevoorzitter van de grootste elektrische autofabrikant ter wereld zijn eigen thuismarkt 'brutal' noemt, dan weet je dat er iets bijzonders aan de hand is. He Zhiqi, vicevoorzitter van BYD, be...

6a4430e9 ddb9 44d5 9b06 367063c858c0 1200x800

Duitse auto-aandelen historisch laag op Duitse beurs

Auto-industrie•
10 sep 2026, 9:29

De Duitse beurs was ooit een autobeurs met wat bijbedrijven eromheen, tegenwoordig is het precies andersom. Het gezamenlijke DAX-gewicht van Volkswagen, BMW en Mercedes is gezakt tot onder de zes pro...

03 bugatti manufacture opening clean tourbillon 1024x683 1024x683

Volkswagen Group stoot Bugatti af: Rimac heeft alle macht

Auto-industrie•
10 sep 2026, 9:29

Porsche heeft besloten dat een hypercar met een Kroaat aan het roer voortaan zonder Zuffenhausen kan. En zo verlaat een van de machtigste automerken ter wereld het speeltje dat het zelf mee opbouwde....

Loading