Zodra een liter diesel in Frankrijk 2,35 euro kost, verandert de frituurpan stilletjes in een tankstation.
Een Franse eigenaar van een oude Peugeot Partner laat in een filmpje op Reddit zien hoe ver je daarmee gaat. Zijn busje rijdt op frituurolie. Gewone, gebruikte olie uit de frituur, rechtstreeks de tank in. De aanleiding is de brandstofcrisis in Frankrijk, waar de dieselprijs volgens Autoblog.nl is opgelopen tot dat bedrag per liter.
Het bijzondere aan het filmpje is vooral hoe onbijzonder het eruitziet. De oude Partner start, loopt stationair en rijdt weg, alsof er niets aan de hand is. Geen gehobby met slangtangen, geen zichtbare aanpassingen onder de motorkap. De eigenaar schenkt de olie in de tank en vertrekt. Alsof hij even snel een kratje pils tankt.
Frituurolie tanken is in Nederland illegaal
Voordat je nu met een jerrycan naar de plaatselijke snackbar fietst: in Nederland mag dit niet. En de reden is voorspelbaar. Het heeft niets met milieu of verkeersveiligheid te maken, maar met geld. Over andere brandstoffen dan diesel mag volgens Autoblog.nl geen dieselaccijns worden ontweken. Wie op frituurolie rijdt, betaalt geen accijns, en dat is accijnsontduiking. De fiscus kijkt mee, ook bij je frituurvet.
Dat is de klassieke kracht van de overheid: zodra een burger een slimme truc bedenkt, staat er een wet klaar om hem tegen te houden. Je mag je auto best voeren met reststromen en alternatieve brandstoffen, zolang de schatkist maar haar deel krijgt. Frituurolie uit eigen voorraad omzeilt dat systeem volledig, en dus is het verboden. Punt.
Er bestaat overigens een legale route die op hetzelfde idee leunt. De meeste dieselauto's kunnen probleemloos op HVO100 rijden, een brandstof die volgens Autoblog.nl wordt beschreven als volledig hernieuwbare, bewerkte plantaardige olie. HVO100 is dus een genormeerd product, geen restje uit de frituur. Het verschil zit hem in dat woordje bewerkt. HVO100 is gezuiverd, genormeerd en keurig belast. De fiscus krijgt zijn deel, de motor krijgt een consistent product en jij krijgt geen boete.
Waarom een oude Peugeot Partner dit overleeft en een moderne diesel waarschijnlijk niet, heeft alles met techniek te maken. Frituurolie is dikker dan diesel. Die hogere viscositeit kan volgens Autoblog.nl brandstofleidingen verstoppen en de brandstofpomp en injectoren zwaar belasten. In een moderne common-raildiesel, met haarscherpe toleranties en hoge drukken, is dat vragen om een dure reparatie.
De rekening schiet dan ook rap door de besparing heen. Een set injectoren of een hogedrukpomp vervangen kost al snel meer dan een jaar frituurolie oplevert. Wie met een jonge diesel aan de frituurtruc begint, speelt een spel waarbij de hoofdprijs een kapotte motor is. En de garage lacht je uit.
Moderne dieselmotor raakt beschadigd
De oude Partner uit het filmpje komt er kennelijk mee weg. Dat type motor stamt uit een tijd dat dieseltechniek nog meedoogloos simpel was, met robuuste pompen en injectoren die ruimhartig met slordigere brandstof omgingen. Maar ook dat is geen garantie. Dat het in een filmpje van enkele minuten werkt, zegt niets over wat er na tienduizend kilometer met leidingen, filters en verstuivers gebeurt.
Toch is het verhaal meer dan een grappig filmpje. Het laat zien wat er gebeurt als brandstofprijzen zo ver stijgen dat gewone mensen creatief worden. Zo'n dieselprijs is in Frankrijk geen theoretisch scenario meer, maar de realiteit die deze Partner-eigenaar naar de frituurpan dreef. Wie de pomp niet kan betalen, zoekt een alternatief, legaal of niet.
Voor Nederlandse dieselrijders blijft de conclusie nuchter. Wil je goedkoper en schoner rijden op plantaardige olie, dan is HVO100 de legale en motorisch veilige optie. De frituurpan van de lokale cafetaria is dat niet, hoe verleidelijk het filmpje uit Frankrijk er ook uitziet. Je motor en de Belastingdienst zijn het daar zeldzaam over eens.
En die Franse Partner-eigenaar? Die rijdt voorlopig vrolijk door, met de geur van verse friet achter zich aan. Als staatsgreep tegen de pompprijzen is het ronduit inventief. Als financieel plan is het er een met een houdbaarheidsdatum, en wellicht ook met een motor die dat binnenkort zelf ontdekt.